Brainspotting

Van trauma, angst en stress naar veerkracht

In de praktijk werk ik graag met Brainspotting wanneer er sprake is van angsten, blokkades, stress, lichamelijke spanningen, lichamelijke klachten/ pijnen of niet goed te herleiden gevoelens die jou belemmeren.

Brainspotting is een  psychotherapeutische techniek die gebieden in de hersenen weet te bereiken, die we zelf met praten en andere technieken onvoldoende of niet kunnen bereiken. Zo kan het zijn dat eerdere ervaringen zijn opgeslagen in je brein omdat ze op dat moment te heftig waren of groot waren om te verwerken. Dit kan leiden tot spanningen, overtuigingen, lichamelijke pijnen, stress en klachten die je ervaart maar niet kunt verklaren. Je kunt ze  niet herleiden naar een eerdere specifieke ervaring of hebt er geen beelden bij. 

Brainspotting helpt niet alleen het trauma te deblokkeren, maar ondersteund ook mensen die onder hoge druk moeten presteren: artiesten, sporters en leidinggevenden.

Daarnaast laat het zich uitstekend combineren met andere therapie vormen.

Waarom Brainspotting?  

Ons brein en ons systeem is continu onze ervaringen aan het verwerken. Soms zijn de ervaringen zo indringend dat ons verwerkingssysteem gaat haperen. Elke levensgebeurtenis die lichamelijk of emotioneel letsel veroorzaakt, waarbij iemand zich door pijn of verdriet overweldigd voelt, machteloos of gevangen, kan zich ontwikkelen tot een blokkade. Dit stagneert de natuurlijke verwerking. Ons systeem parkeert de situatie en slaat de onverwerkte ervaring (het trauma) ergens op.

We kunnen een hoop opslaan in ons systeem, maar op een zeker moment zit de opslag te vol. Dan ervaren we een steeds groter ongemak. Dit ongemak kan bij iedereen verschillen: overmatige stress, toenemende angsten, opgejaagd gevoel, lichamelijke klachten, concentratie verlies, paniek, slaapproblemen, de ervaring van gevoelloosheid. Iedereen kan weer een eigen manier van ongemak ervaren. 

Om daar uit te komen is het van belang de verwerking weer op gang te brengen. Brainspotting is daar een uitermate effectieve en vriendelijke werkvorm in. 

Nieuwsgierig? 

Maak dan een afspraak voor een intake waarin je in een korte sessie ontdekt wat Brainspotting voor jou kan doen! 

Hoe werkt Brainspotting? 

Als iemand over iets praat, kijkt hij of zij naar een bepaald punt. Als die blik (oogpositie) op dat punt vastgehouden wordt, raken relevante en gerelateerde gebieden in de hersenen gestimuleerd. Door de stimulering worden de eerder niet verwerkte ervaring weer in beweging gebracht.  Deze beweging zorgt dat informatie wordt verwerkt. We kunnen het als het ware weer uit de opslag halen en opruimen. Door zo min mogelijk onverwerkte ervaringen in je opslag te hebben, kan je systeem makkelijker met tegenslagen en ongemak omgaan. Je raakt niet snel over je toeren. Brainspotting helpt dus om ruimte te ervaren in je eigen systeem, je hoofd én je lijf om zo situaties het hoofd te bieden. Je voelt je veerkrachtig. 

De voordelen van Brainspotting:

  • Het is laagdrempelig en voor alle leeftijden toegankelijk
  • Het is effectief voor meerdere aandoeningen zowel op lichamelijk als psychisch gebied
  • Het legt minder het accent op je denken en cognitief oplossingen 
  • Het verdiept de verbinding met je lijf en belangrijke signalen van plezier en ongemak
  • Het heeft een diep bereik in de bewuste en onderbewuste gebieden van de hersenen ( pre-cognitieve en pre-verbale gebieden)
  • Het is niet noodzakelijk om over situaties te praten
  • Dit resulteert in minder risico op her-traumatisering en herbeleving
  • Het heeft een diepgaand resultaat op het gebied van kwaliteit van leven en performance
  • Kortdurende behandel periode (al naar gelang de problematiek)

 

Trauma

De behandeling valt of staat met een goede behandelaar waar je een stabiele en veilige werkrelatie mee opbouwt. 

 

Wat is een 'Brainspot'?

Een 'Brainspot' is de stand of positie van de ogen die gerelateerd is aan de energetische, emotionele activering van een traumatische of emotioneel geladen ervaring in het brein. Dit zit hoogst waarschijnlijk gelokaliseerd in de amygdala, de hippocampus of de orbitale cortex van het limbisch systeem. De 'Brainspot' in feite een fysiologisch subsysteem, een onderdeel van ons brein,  waarin emotionele ervaring in de vorm van herinnering wordt vastgehouden.

Trauma behandeling

Hoe werkt ons brein?

Ons brein bestaat uit onderdelen dat zich over de eeuwen heen hebben ontwikkeld.

Het meest oude brein, onze hersenstam wordt ook wel ons reptielenbrein genoemd. De hersenstam is verantwoordelijk voor onze basisfuncties zoals lichaamstemperatuur, hartslag, ademhaling, bloeddruk, spijsvertering, oogbewegingen, plassen, horen, proeven, kauwen en slikken, en het voelen van beweging en zwaartekracht.

In dit deel van ons brein zetelen onze meest basale overlevingsfuncties. Bij gevaar houden we ons stil, we bevriezen. Een typische overlevingsreacties van alle reptielen.

Het volgende deel van ons brein dat is ontstaan heet het Limbische systeem (zoogdierenbrein). Dit systeem wordt gevormd door een groep hersenstructuren in de grote hersenen die betrokken zijn bij emotie, emotieregulering, emotioneel geheugen, genot en motivatie. Hier worden onder andere hormonen geproduceerd en wordt de temperatuur en de eetlust geregeld. Onze overleving is hier afhankelijk van sociale verzorging en onze omgeving. Emotionele afstemming en aanpassing aan de groep en omgeving is hier de voornaamste taak. Bij gevaar gaan we om hulp roepen, vechten of vluchten. We komen dus in beweging. 

De neocortex, het evolutionair nieuwste deel van de hersenschors, is betrokken bij hogere functies zoals waarneming, bewuste beweging, taal, redeneren en abstract denken. Het is het unieke brein, dat wij mensen bezitten. Middels dit deel van de neocortex kunnen we vele slimme tools ontwikkelen om ons in onze sociale omgeving te oriënteren.  Bij gevaar kunnen we plannen bedenken, de ander manipuleren en misleiden. 

Het meest recent ontwikkelde breindeel, het slimme en sociale deel van ons brein is de prefrontale cortex. Hier wordt onze sociale afstemming zeer verfijnd: ons vermogen tot empathie en compassie. Middels de prefrontale cortex  zijn we in staat om creatief en innovatief ons leven gestalte te geven, in goede afstemming met onze omgeving. Gevaar beleven we hier als een uitdaging, die het beste van ons vraagt.

Trauma en langdurige stress

Bij traumatische gebeurtenissen kan het zijn dat je een natuurlijke reactie ervaart vanuit je oudste breinstukken. Je bevriest, wilt vechten, vluchten of hulp activeren. Deze oudere delen van het brein werken meer op een automatische piloot en veel sneller dan dat wij erover kunnen nadenken. Reacties die we hebben op indrukwekkende gebeurtenissen kunnen vervelend voelen of je hebt fysieke behoeften die je liever niet uit; gillen, vluchten, schudden en trillen. Daarnaast kunnen maatschappelijke normen maken dat we ons schamen voor deze reacties en dat blokkeert ons nog verder.

Ook wanneer je in gevaar bent of je overweldigd voelt door een schokkende gebeurtenis (shocktrauma) wordt je lichaam geladen met energie: het maakt zich klaar om te vechten of te vluchten. Soms kan je niet weg uit de situatie of je er tegen verzetten. Dan schakelt je lijf over op bevriezen of uitchecken (dissociatie). De energie die vrijkomt bij een vecht of vlucht reactie kan zich dan niet ontladen en zet zich vast in je lichaam. Dat is het trauma en eigenlijk het onvermogen van jouw systeem om op dat moment over te gaan tot het verwerken. Het zet zich vast in je lichaam en brein.

 

Trauma

 

Als je de reactie die je lichaam aanvankelijk wilde maken niet kunt maken of ook later niet af kunt maken, dan blijft jouw totale systeem in hoge spanning. Je zenuwstelsel heeft flink gas gegeven, maar trapt ook op de rem in de hoop dat het de situatie overleefd. 

Er zijn verschillende vormen van trauma. Verlies trauma, shock trauma (dat kennen we vaak het beste) en ontwikkeltrauma. Shock trauma kennen we vaak het beste en is een reactie op een heftige gebeurtenis. Je ervaart vaak sterke gevoelens van angst, afschuw, machteloosheid en hulpeloosheid. Verlies georiënteerd trauma kenmerkt zich door een ingrijpend verlies en ontwikkeltrauma kenmerkt zich in (structurele) onveiligheid in de jeugd. In het laatste geval zijn behoeften niet tegemoet gekomen, was er wellicht sprake van onveilige situaties, onstabiliteit of grote spanningen in huis waardoor je op eieren moest lopen. Soms is het spanningsniveau en je gevoel van veiligheid dan in de basis aangetast en voelt dit voor jouw als heel 'normaal'. Je weet gewoonweg niet beter. Toch kan je op latere leeftijd tegen veel vervelende dingen aanlopen zoals het snel geïrriteerd zijn, hormonaal disbalans, moeilijk kunnen binden, moeite hebben met veranderingen, slecht slapen, spanningen in je lijf en gevoel van onrust, geen contact hebben met je eigen behoeften of gevoelswereld.

Ontwikkeltrauma is soms moelijker te duiden dan shock-  of verliestrauma. Mijn expertise ligt voornamelijk bij verlies- en ontwikkeltrauma.

Maar ook langdurige stress levert een structureel gevaar voor ons op. We komen steeds meer onder druk te staan door onze snelle maatschappij en de vaak hoge eisen aan onszelf. Een hoge mate van stress is voor een korte periode niet erg. Zeker niet als je daarna de tijd neemt om hier van bij te komen. Ben je echter langer dan 3 maanden in een hoge mate van stress dan kan dit een gelijke lichamelijke reactie oproepen als bij een traumatische gebeurtenis. 

Het is dus hoe dan ook van belang, dat de natuurlijke beweging van het lichaam om een heftige gebeurtenis te verwerken, weer op gang kan worden gebracht in een veilige en stabiele omgeving. Er ontstaat zo weer ruimte voor het brein om met stress om te kunnen gaan én daarna te herstellen.

Verwerken en helen, de effecten van Brainspotting

Het vasthouden van de ingenomen oogpositie, terwijl de aandacht van jou gericht blijft op het lichamelijk waargenomen gevoel of sensatie, zet een diepgaand integrerend en helend proces in de hersenen in werking. Deze manier van verwerken zorgt voor de-conditionering van eerder geconditioneerde, verstorende emotionele en lichamelijke reacties. Brainspotting ontmantelt het trauma, het symptoom, de lichamelijke pijn en de disfunctionele overtuigingen die steeds maar terug lijken te keren. In de praktijk worden mensen zo verlost van ervaringen die zich op gezette tijden telkens opnieuw in hun leven aandienen. 'Brainspotting' stimuleert en activeert het zelfhelend vermogen van het lichaam om op een diepgaand niveau van trauma te herstellen. 'Brainspotting' kan ook worden toegepast om onze natuurlijke lichamelijke hulpbronnen te lokaliseren, te verstevigen en veerkrachtiger te maken. 

Daarnaast is het de ervaring dat Brainspotting het vertrouwen teruggeeft of verstevigt in het vermogen van je eigen systeem. Je leert (weer) met rust te luisteren naar wat je nodig hebt en hoe je jezelf daarin tegemoet kunt komen. Je eigen systeem is ongelooflijk inventief, ook al kunnen we er soms last van ervaren. Om te merken dat deze 'last' ook een nut dient én zich weer kan herstellen door hetzelfde systeem dat het heeft neergezet, levert ook een diep vertrouwen op in jezelf. 

Voor wie is Brainspotting geschikt?

Brainspotting is een manier van behandelen die zich uitstekend laat integreren in - en combineren met diverse andere psychotherapeutische en lichamelijke behandelmethodes. Het kan een aanvulling zijn op verschillende therapeutische technieken die zich richten op angsten (bv faalangst) en andere psychische blokkades. Daarnaast kan Brainspotting nuttig zijn bij lichaamsgerichte therapieën.  In mijn praktijk werk ik met iedereen die zich herkent in klachten gericht op stress, belemmerende overtuigingen en trauma in de leeftijd van 16 jaar en ouder. 

Praktisch

De totale behandeling vindt plaats in een prettige en veilige omgeving. Een klik met mij als therapeut is van essentieel belang en we investeren gezamenlijk om jou met een prettig en veilig gevoel te kunnen laten starten. 

Tijdens de intake bespreken we jouw vraag en de mogelijkheden. Daarin starten we desgewenst al een korte brainspot-sessie om je een gevoel te geven van wat het inhoud. 

Een gemiddeld traject betreft 5 tot 15 sessies van een uur. Het is lastig vast te stellen, omdat bij de één een direct effect te bemerken is en bij de ander een langer traject noodzakelijk is. Het is geheel afhankelijk van de vraag en het unieke van jouw eigen systeem. 

Als practitioner in Brainspotting (fase 1 en 2) ben ik verbonden aan de Nederlandse community en sta ik vermeld op de site 

https://www.brainspotting.nl/index.php/nl/menu-practitioners-2/22-gelderland

Brainspotting werd in 2003 bij toeval ontdekt David Grand Phd.
Inmiddels zijn er over de hele wereld 8000 Brainspottherapeuten actief.

Bron: veel informatie op deze pagina is afkomstig van www.brainspotting.nl